Tilmaamaha Habboon ee Lewy Body Dementia
Inkastoo aanad aqoon u lahayn Lewy waallida jimicsiga maadaama aad ku jirto cudurka Alzheimer , waxaa si weyn loo tixgeliyaa nooca labaad ee ugu badan ee waallida . Barashada astaamaha, ciladeynta, ogaanshaha iyo daaweynta waxay naga caawin kartaa inaan si fiican u fahanno waallida waallida Lewy.
Guudmarka
Lewy waallida, ama LBD, waxa loola jeedaa nooca waallida oo la xidhiidha kaydka aan caadiga ahayn ee maskaxda ee loo yaqaan ' Lewy bodies' , taas oo saameyn ku leh sida maskaxku u shaqeeyo.
Astaamaha
Dadka qaba cudurka waallida ee Lewy ayaa caadi ahaan la kulma astaamahan:
- Iskuduwidda fekerka, kartida maskaxda, farsamaynta macluumaadka, aragtida, hadalka, helitaanka erayada iyo garashada waxyaalaha.
- Dhibaatooyinka dhaqdhaqaaqa, sida jeexjeexa jilicsan iyo maqnaanshaha wajiga - badankoodu waxay leeyihiin calaamadaha parkinsonism, taasoo macnaheedu yahay kuwa cudurka Parkinson .
Miyir beelidda - tusaale ahaan, qofku wuxuu noqon karaa mid aad u liita, ka dibna si lama filaan ah u yeesho tamar, taas oo ku adkeyneysa xubnaha qoyska in ay qiimeeyaan sida ay qaraabadooda u sameynayaan.
- Muuqaalo muuqaal ah oo soo noqnoqda, gaar ahaan dadka iyo xayawaanka. Kuwani inta badan waxay ka xanaajiyaan falcelinta dareenka, xitaa haddii uu qofku ogaan lahaa inaysan run ahayn.
- REM Khalkhalka Habdhaqan ee Habboon , kaas oo qofku u dhaqmo riyadiisa cad.
- Calaamadaha dabeecadda iyo niyadda , oo ay ku jiraan dhacdooyin isdaba joog ah , niyadjab, iyo been-abuur.
- Dhibaatooyinka xusuusta , oo ay u muuqdaan inay dhacaan waqti dambe ee cudurka.
- Isbedelada shaqooyinka jirka ee madax-bannaan, sida xakameynta cadaadiska dhiigga, xakamaynta heerkulka, iyo kaadi-haysta iyo shaqada mindhicirka.
Ciladeynta
Ma jiro baaritaan shakhsiyadeed oo si cad u cadeeyn kara Lewy waallida jimicsiga, maadaama Lewy meydkiisa la ogaan karo oo keliya iyada oo loo marayo maskaxda.
Sida cudurka Alzheimers , waa in la sameeyaa hawlo dhammaystiran oo lagu ogaanayo si loo cirib tiro sababaha kale ee suurtagalka ah ee calaamadaha qofka.
Tani waxaa ku jiri kara sawir-maskaxeed (magnetic resonance imaging) (MRI) ama sawir-qaadidda (CT) sawirka maskaxda.
Lewy waallida waxaa caadi ahaan la ogaadaa ka dib marka xaalado kale la go'aamiyo, calaamadaha qofka ayaa si fiican ugu habboon shuruudaha lagu ogaanayo LBD.
Saadaasha
Saadaasha qof ka mid ah dadka waallida qaba ee Lewy wuxuu ku xiran yahay dhowr arrimood, oo ay ku jiraan da'da bilawga iyo caafimaadka guud. Celcelis ahaan, rajada nolosha LBD waa shan illaa todobo sano, inkastoo kala duwanaanta la og yahay inay u dhexeyso laba ilaa 20 sano.
Lewy waallida jimicsiga ma aha mid sida caadiga ah u horumarsan sida loo saadaalin karo sida Alzheimers. Sababtoo ah, mid ka mid ah astaamihiisa ayaa ah in calaamadaha ay isbeddelaan, horumarka Lewy jir waallida waxaa laga yaabaa inay si aad ah u kala duwanaan karto qof qof kale.
Daaweynta
Ma jiraan wax daawo ah oo loogu talagalay waallida waallida Lewy, laakiin waxaa jira dawooyin caawiya calaamadaha astaamaha. Rivastigmine (Exelon) waa hal daroogo oo ay ansixisay FDA si ay si khaas ah ula dhaqanto, Daawooyinka kale ee Alzheimers ayaa sidoo kale lagu muujiyey in ay caawinaan.
Waxaa xiiso leh in la ogaado in cilmi-baarayaasha qaar ay ogaadeen in kuwa qaba jir diimeedka Lewy ay kaga jawaabaan si ka wanaagsan kuwa cholinesterase inhibitorsada , sida Aricept (donepezil), Exelon (rivastigmine), iyo Razadyne (galantamin), marka loo eego kuwa qaba cudurka Alzheimers.
Sababtoo ah shakhsiyaadka leh waallida waallida ee Lewy inta badan waxay leeyihiin dhibaatooyinka dhaqdhaqaaqa Parkinson-sida, daawooyinka cudurka Parkinson ayaa mararka qaarkood daaweyn kara calaamadaha la xiriira. Si kastaba ha noqotee, waxay kaloo kordhin karaan jahwareerka, jahawareerka, iyo muuqaalka , sidaas darteed si taxadar leh ayaa loo adeegsadaa iyo kormeer ku dhow qof takhtar ah.
Istaraatiijiyooyinka aan daroogada ahayn waxay sidoo kale noqon karaan kuwo waxtar u leh maareynta calaamadaha habdhaqanka ee Lewy waallida. Tusaale ahaan, daaweynta jireed iyo daaweynta hadalka ayaa laga yaabaa inay caawiso. Istaraatijiyado fudud, sida hoos u dhigista alaabta caffeine-ka iyo bixinta waxqabadyada nasashada ee fiidkii, waxay hagaajin kartaa hurdada hurdada waxayna hoos u dhigeysaa khataraha rabshadaha inta lagu jiro habeenka.
Intaa waxaa dheer, antidepressants, sida serotonin loo soo qaato daawoyin, ama SSRIs, waxaa loo isticmaali karaa in lagu daaweeyo niyadjabka la xariira jiritaanka waallida Lewy.
Ugu dambeyntii, waxaa muhiim ah in la ogaado daawooyinka dhimirka , kuwaas oo inta badan loo isticmaalo daaweynta muuqaalka iyo been-abuurka, waxay yeelan karaan saameyno halis ah kuwaas oo noqon kara nolosha halis u ah dadka leh jiritaanka waallida Lewy. Digniinta ugu weyn waxaa loogu yeeraa haddii daawooyinkan loo isticmaalo dadka qaba jirada waallida Lewy.
Ereyga ka
Haddii adiga ama qof aad jeceshahay laguu sheego jiritaanka waallida Lewy, hubso inaad ka hadasho dhammaan welwelkaaga iyo su'aalaha dhakhtarkaaga . Sidoo kale waa fikrad wanaagsan in la tixgeliyo kulanka qoyska haddii aad diyaar u tahay oo raaxo leh. Sidan ayaad uga hadli kartaa arrimaha, sida hadafyada daryeelka iyo daaweynta filashooyinka.
Ilaha
Ururka Alzheimers. Jahawareer leh Hay'adaha Lewy. > http://www.alz.org/dementia/dementia-with-lewy-bodies-symptoms.asp
Ururka Lewy Body Dementia Association. Ciladeynta. > https://www.lbda.org/content/lbd-booklet/lbd-diagnosis
Ururka Lewy Body Dementia Association. Daaweynta. >> https://www.lbda.org/node/1316
Zupancic M, Mahajan A & Handa K. Dementia oo leh lumis jidheed: ogaanshaha iyo maareynta bixiyayaasha daryeelka aasaasiga ah. Isu-duwaha Caymiska Primary CND Disord. 2011; 13 (5).