Cuntada, daawooyinka iyo waxyaabo kale ayaa saameeya qiyaasaha warfarin
Haddii lagugu daaweeyo dhiig-xinjirowga qulqulka ee qotada dheer , markaa waxaad filan kartaa ugu yaraan seddex bilood oo ah daawada xinjirowga lidka ku ah ee sii socota ama daaweynta dhiig-kicinta ka dib markaad ka baxdo isbitaalka.
Dhiig-xinjirowga qanjidh-ka (Trigosis) waa xaalad khatar ah oo jirkaaga ka dhigo xinjir, sida caadiga ah lugta, kaas oo tuuri kara xinjiro kale oo xaddidan wareegga wareeggaaga sanbabadaada.
Dhacdadan dhimashada ayaa loo yaqaan ' embolism pulmonary'. Iyada oo la sii wado daaweynta xinjirowga lidka ku ah daaweynta ka dib markaad ka baxdo isbitaalka, waxaad yareysaa khatarta ah in dib-u-habeyn lagu sameeyo xinjir dhiig oo dhimasho ah. Qoraalka, daaweynta xinjirowga lidka ku ah daaweynta looma ogolaanin oo kaliya in la siiyo dhiig caloosha oo qotoma. Tusaale ahaan, haddii hadda lagugu daaweeyo istaroogga ama xaalad qalafsan, waxaad filan kartaa nolol xummad joojin ah.
Daawada xinjirowga lidka ku ah waxaa lagu hayn karaa dhowr daawo oo ay ku jiraan heparin-miisaanka hooseeya (cirbadda hoose), fondaparinux (duritaanka subcutane) ama ka joojinta Xairida sida dabigatran. Maqaalkan, waxaan diiradda saareynaa warfarin (Coumadin) kaas oo sida caadiga ah laga helo daawo afka ah. Markaad dooranayso daaweynta xinjirowga lidka ku ah, fadlan maskaxda ku hay in fursadaha jira, iyo dhakhtarkaaga ayaa kaala hadli kara fursadahaas.
Sida Warfarin uu u shaqeeyo
Warfarin wuxuu farageliyaa suubinta kulaylka ee xaaladaha xinjirta kuwaas oo ah vitamin K-ku-tiirsan, sidaas oo lagu xalliyo geeddi-socodka xajmiga iyo ka-hortagga sameynta dhar cusub.
Ilaa inta uu ka soo dego, warfarin waxaa lagu duubaa daawada lafdhabarta ah ama lidka la isku duro sida Lovenox (cirbadeynta enoxaparin).
Warfarin waxaa laga helaa diyaarinta afka iyo xididada-dadka badankood waxay qaataan warfarin afka ah. Dadku waxay bilaabeen qiyaastii 5 mg oo ah warfarin maalin maalmaha ugu horeeya. Qiyaasta Warfarin ayaa markaa dib loo hagaajiyaa si loo ilaaliyo heerarka INR, tallaabooyinka xaalad jahawareer oo aan ku taabto xoogaa, daaweyn.
Haddii aad xiiseyneyso, shabakadda www.warfarindosing.org waxay bixisaa bilaash oo loo yaqaan "warfarin-dosing calculator".
Yaa u Baahan Tahay Heerarka Sare?
Qiyaaso badan oo loo yaqaan warfarin ayaa loo baahan karaa dadka bukaanka soo socda:
- African American
- Caano
- Hypothyroid
- Khamriga ku tiirsan
Yaa u Baahan Muunado Hoose?
Taa beddelkeeda, dadka bukaankan soo socda waa inay helaan qiyaas hoose oo warfarin ah:
- Waayeelka
- Aasiya
- Hyperthyroid
- Qalabka wadnaha
- Cudurka beerka
- Taariikhda qaliinka weyn
- Polymorphisms oo ku jira CYP2C9 ama genler VKORC1
Marka lagu daro astaamaha bukaanka ee kor ku xusan, warfarin qiyaasta ayaa sidoo kale lagu hagaajinayaa iyadoo ku xiran daawooyinka aad qaadato. Tusaale ahaan, phenytoin waxay kordhisaa ficilada warfarin oo markaa hoos u dhigta heerarka INR.
Cabbirka shaybaarka ee INR (saamiga caalamiga ah ee caadiga ah) waxaa loo isticmaalaa si loo go'aamiyo xaaladdaada coagulation-kaaga iyo hagaajinta qiyaastaada warfarin. Dadka badankood, heerka caadiga ah ee INR waxay kala duwan yihiin 0.8 illaa 1.2. Dadka ku jira warfarin waxaa caadi ahaan lagu hayaa heerarka INR inta u dhaxaysa 2 iyo 3, taas oo macnaheedu yahay in bukaanadani ay si aad ah u daaweynayaan dhiig-yare (dhiig) oo ka badan dadka caadiga ah. Markaad qaadato daawada xinjirowga lidka ku ah, heerarka INR waa in si joogto ah loola socdo dhakhtarkaaga.
Sidee Cuncunku Saameeyaa Qaadashada
Sababtoo ah warfarin waa fitamiin K antagonist, cunto caafimaad leh oo hodan ku ah vitamin K ayaa hoos u dhigi kara heerka INR.
Gaar ahaan khudaarta cagaaran iyo kuwa cagaaran waxay u muuqdaan inay sarreeyaan fitamiin K. Dhinaca kale, baradhada, miraha, iyo firileyda way hooseeyaan fitamiin K. Weli waad sii wadi kartaa cunno quudinta nafaqada ee cagaarka iyo caleenta, si kastaba ha ahaatee, isku day inaad joogto isticmaalka maalinlaha ah si markaa heerarka INR uusan isbeddelin.
Halista
Dhibaatooyinka xun ee daaweynta warfarinku caadi ahaan waxay ku kooban tahay lallabbo, casiraad iyo wax kale. Si kastaba ha ahaatee, warfarin wuxuu kordhiyaa khatarta aad ugu jirto dhiig-baxa ama dhiig-baxa kaas oo noqon kara mid aad u daran (u malaynayo maskaxda dhiig). Haddii uu jiro dhiigbax culus oo ku saabsan daaweynta warfarin, dhakhtarradu waxay maamuli karaan fitamiin K si ay u caawiyaan iskuxidhka ama dhiigga u xaaraan.
Dadka qaba taariikhda dhiigbaxa waa inay taxadaraan markaad qaadato warfarin. Intaa waxaa dheer, marka qaadashada warfarin, waxaa ugu fiican in la isticmaalo sakiin korontada iyo cadayga korontada si loo yareeyo halista dhiigbaxa. Sidoo kale, hubi inaad u sheegto dhakhtarkaaga ilkaha in aad tahay warfarin ka hor inta aan la samaynin shaqooyinka ilkaha.
Sababtoo ah warfarinku wuu la macaamili karaa daroogo badan oo kala duwan oo garaacaya heerarkaaga INR-ga, waa inaad ka fogaataa daawooyinka laguu soo iibsado ama daawooyinka dabiiciga ah inta daawadan lagu jiro.
Haddii adiga ama qof aad jeceshahay uu u baahan yahay inuu qaado warfarin si loo helo dhiig xinjirow, dhiig-karka, ama xaalad qalafsan, fadlan xasuuso in daaweynta xinjirowga lidka ku ah daawadani ay tahay geedi socod. Si loo dhiso loona ilaaliyo xaalada caafimaad ee xinjirowga, waxaad u baahan doontaa inaad si dhow ula shaqeyso dhakhtarkaaga oo aad doorbidayso cunto yaqaanka. Fadlan xusuuso inaad sii feejignaato, hesho heerka INR joogto ah si joogto ah u hubi, la shaqee kooxdaada daryeelka caafimaadka, oo si dhow ula soco cuntadaada.
> Ilo:
> Fogarty PF, Minichiello T. Dhibaatooyinka Hemostasis, Trombosis, & Daaweynta Antithrombotic. In: Papadakis MA, McPhee SJ, Rabow MW. eds. Cilmi-baarista Caafimaadka & Daaweynta ee 2015 . New York, NY: McGraw-Hill; 2014.
> Tixraaca Daroogada ee Mosby ee Xirfadaha Caafimaadka, Wargeyska Labaad. Elsevier 2010.