Shaqada Dhiiga Daahfaahinta
Haddii aad qalliin yeelato - xitaa nidaam yar oo yar - dhakhtarku wuxuu dalban karaa baaritaanka dhiigga. Inkastoo tarjumidda tijaabada dhiigga ay ugu fiican tahay dhakhtarka, waxaa laga yaabaa inay caawinto in la fahmo waxa imtixaanku raadinayo, iyo waxa loo arko natiijo caadi ah.
Waxaa jira boqolaal tijaabo dhiig oo kala duwan oo lagu samayn karo shaybaarka, laakiin inta badan waxaa loo sameeyaa si joogto ah kahor iyo kadib qalliinka; imtixaanadan waa mid aad u badan, waana inaanay keenin digniin.
Bixiyuhu wuxuu rabaa inuu hubiyo in bukaanku uu ku jiro caafimaadka ugu wanaagsan ee habka loo socodsiiyo iyo si loo ogaado xaaladaha keeni kara dhibaatooyinka laga hortagi karo.
Baaritaanka dhiigga badanaa waxaa la sameeyaa ka dib marka la eego habraaca loo eegayo dhiigbaxa, iyo in la hubiyo in xubnaha jirka ay si fiican u shaqeynayaan qalliinka kadib.
Marar badan ayaa baaritaanadan lagu sameeyaa si joogto ah, badanaa habeenkii qaliinka kadib. Tani macnaheedu maahan in ay jirto rajo ah in wax qaldan yahay, inta badan baaritaanadaasi waxay xaqiijinayaan in wax walba ay si fiican u socdaan qalliinka kadib. Bukaanada ku jira ICU waxay filan karaan inay baaritaanno dhiig badani socdaan. Haddii bukaanku uu ku jiro qalabka neefsashada waxaad filan kartaa gaaska dhiigga guntanka in la qaado maalin kasta ama marar badan.
Baaritaannada Dhiiga ee Common Common:
Chem 7: Waxa kale oo loo yaqaanaa kiimikada dhiigga, ama qaybta kiimikada, baaritaankani wuxuu eegayaa heerarka muhiimka ah ee ku jira dhiigga iyo sidoo kale baarista kelyaha. Intaa waxaa dheer, heerka gulukooska ee dhiigga laga helo iyada oo loo marayo tijaabadan waxaanay tilmaami kartaa haddii qofku ubaahan yahay baaritaan dheeri ah ee sonkorowga.
Toddobada baaritaan ee ku jira Chem 7 waxaa ka mid ah:
- Dhiiga Urea Nitrogen (BUN)
- Serum Glucose
- Creatinine
- Carbon Dioxide (CO2)
- Serum Chloride
- Serum Sodium
- Serum Potassium
Tarjumida Chem 7 Natiijooyinka
CBC:
Tirada dhiigga oo dhameystiran, ama CBC, waxay eegaysaa unugyada kala duwan ee dhiig ka dhiga. CBC waxay u sheegi kartaa dhakhtarka haddii jidhku samaynayo nambarka saxda ah ee nooc kasta oo ka mid ah unugyada, waxana uu sidoo kale muujin karaa calaamadaha infekshanka hadda ama hadda, dhiig-baxa, ama xinjirta xinjirta.
Qalliinka ka dib, dhakhtarku wuxuu dalban karaa baadhitaanka si loo eego haddii dhiig lagu shubo, ama haddii bukaanku fuuqbaxay oo u baahan yahay dheecaano dheeraad ah.
CBC waxaa ka mid ah:
- Tirada dhiigga cad (WBC)
- Tirada Dhiiga Haweenka (RBC)
- Tirada Tijaabo (Plt)
- Hemoglobin
- Hematokrit
"H & H" wuxuu la mid yahay CBC laakiin wuxuu eegayaa heerarka hemoglobin iyo hematocrit.
Tirada Dhiigga Dhiig ee Dhamaystiran
PT, PTT & INR
Imtixaannadan, oo loo yaqaano si wadajir ah sida guddi-hoosaadyo, eeg sida ugu dhaqsiyaha badan dhiigga. Waqtiyada xinjirta sareeya waxay sababi kartaa dhibaatooyin qalliin, inta lagu jiro dhiigbaxa inta badan la filayo. Haddii natiijadu ay muujiso waqti xaddiga xinjirta mudada dheer, waxay noqon kartaa lagama maarmaan in la daahiyo qalliinka si looga hortago dhiigbax weyn muddada habsocodka.
Ku saabsan baaritaanka PT, PTT iyo INR
Enzymes Liver
Daraasadaha farsamda beerka, oo loo yaqaano LFT, ayaa loo sameeyaa si loo ogaado haddii beerku si caadi ah u shaqaynayo. Sababta oo ah beerka ayaa door ka qaadaya suuxinta dhiigga dhiigga iyo dhiig-xinjirta caadiga ah, waa muhiim in la ogaado haddii uu caadi ahaan ka shaqeeyo habraaca hore. Nambarada sareeya waxay tilmaami karaan beerka saboolka ah ama waxyeellada beerka.
Baaritaan dheeraad ah, oo la yiraahdo GGT, ayaa lagu dari karaa guddiga beerka. Tijaabadani waxay sheegi kartaa in uu jiro waxyeelo beerka ama qashin hareeraha ah laakiin aan sheegin nooca dhaawaca.
Daraasadda hawlaha beerka caadiga ah waxaa ka mid ah:
- Aspartate Phosphatase (AST), oo loo yaqaan SGOT
- Alanine Aminotransferase (ALT), oo loo yaqaan SGPT
- Alkaline Phosphatase (ALP)
- Wadarta Bilirubin
- Bilirubin toos ah
- Baasubin aan toos ahayn
- Albumin
Gaasta Dhiigga Qalliinka
Gaas dhiig oo arterial , oo loo yaqaan "ABG", wuxuu eegaa sida habka neefsashada u shaqeynayo iyo inta oksijiinta ku jirta dhiigga. Baadhitaankani wuxuu u baahan yahay dhiig ka yimaada halbowlaha, kaas oo si buuxda u oksijiinaya sanbabada, waxaana caadi ahaan laga soo qaadaa halbowlaha raadiyaha ee curcurka. Natiijooyinka aan caadiga ahayn waxay tilmaamayaan in dhiiggu ku yar yahay oksijiin, in bukaanku uu neefsanayo ama aad u yar yahay (qalabka neefsashada inta lagu jiro habka qalliinka), ama waxay u baahan yihiin oksijiin dheeraad ah.
ABG waxaa caadi ahaan la sameeyaa ugu yaraan hal mar maalintii marka bukaanku uu ku jiro hawo-qaadid waqti dheer. Natiijooyinka waxaa loo isticmaalaa si loo go'aamiyo haddii isbedelka ku yimaadda qalabka neefsashada. Haddii bukaanku ku jiro ICU, IV-ga oo la yiraahdo xariijinta arterial ayaa loo dhigi karaa si loo sahlo dhiiga aragga, gaar ahaan marka la sameeyo si joogto ah.
ABG-ga caadiga ah waxaa ka mid ah:
- pH: Asalka / saldhigga hoose ee dhiigga arterial
- PC02: Intee in le'eg oo kaarboon dioxide ku jirta dhiigga
- PO2: Imisa oksijiin ah ayaa lagu dhajiyaa dhiigga
- HCO3: Heerarka Bikarbonat waxay muujin karaan arrimaha kelyaha shaqada
- O2: Imisa oksijiin ah ayaa loo heli karaa unugyada jidhka si ay u isticmaalaan
Interpretation ABG Interpretation waa mid aad u dhib badan waxayna sida caadiga ah sameeyaan dhakhtarka ama bixiyeyaasha.
Isticmaalka ABO Calaamadaha: ABO Cudurka waa ereyga caafimaadka ee lagu ogaanayo nooca dhiiga bukaanka. Tani waxaa la sameeyaa ka hor qaliinka, sidaa daraadeed dhiiga waxaa la siin karaa qolka qalliinka haddii loo baahdo. Qalliinnada badankood uma baahna dhiig-shubid, laakiin hababka qaarkood, sida qalabka is-gada-dheer ee qalliinka, ayaa si joogto ah u baahan maamulka dhiiga. Waxaa laga yaabaa in lagu weydiisto inaad saxiixdo foomka oggolaanshaha ee maamulka dhiigga ka hor qaliinkaada, xitaa haddii dhiig-shubidu aanu ahayn qayb caadi ah oo qalliinka ah, haddii ay dhacdo baahi loo qabo.
Dhaqanka Dhiigga iyo Dareenka
Dhaqanka dhiiggu waa nidaam ay yar tahay sambal yar oo dhiiggaaga la qaado oo la qaato shaybaarka halkaas oo lagu dhajiyo meel dhexdhexaad ah oo dhexdhexaad ah oo "quudiya" bakteeriya. Sambalka waa la diiriyaa, maalmo yar kadib, waxaa lagu hubiyaa in bakteeriyadu koreyso.
Haddii bakteeriyadu sii weynaato, waxay u badan tahay in bakteeriyadu isku mid noqoto dhiiggaaga. Haddii bakteeriyadu sii kororto, waxaa markaa la qaadaa antibiyootiko kala duwan, si aad u aragto nooca antibiyootigga ah ee ugu wax ku oolsan ee lagu daaweynayo cudurkaaga. Tani waa habka sayniska ee lagu doorto antibiotka ugu fiican ee cudurkaaga adiga oo aan ku siinin antibiotiyo badan oo rajeynaya in qofku si fiican u shaqeeyo.
Ereyga
Inkastoo ay caawineyso in la helo faham guud guud ee natiijooyinka shaybaarka iyo waxa ay ka dhigan yihiin, bixiyaha daryeelka caafimaadka ayaa ugu dambeyntii mas'uul ka ah inuu turjumo natiijooyinka iyo go'aaminta sida loola falceliyo. Tarjumidda natiijooyinka shaybaarku waa xirfad loo sharfo sanado badan, sidaa darteed ha dareemin baahi loo qabo in aad fahamto natiijooyinka shaybaarkaaga. Aad ayey muhiim u tahay in aad si dhow u dhegaysato marka bixiyaha uu sharaxayo qorshahooda iyo sida ay u jecel yihiin in ay sii wadaan daryeelkaaga.
> Isha:
Falanqaynta Dareenka. Medline Plus.